تهاتر چیست؟

تهاتر حسن بیگدلی

برخی از اصطلاحات حقوقی در جامعه ما کمتر شنیده شده‌اند. با این‌که در عمل از آنها فراوان استفاده می‌شود ولی چون در عرف نامی جدای از نام حقوق انتخاب کرده اند. این امر در رابطه باتهاتر نیز صادق است و عنوان تهاتر در جامعه امروزه در نزد اکثریت افراد جامعه شاید واژه نامفهومی باشد و زیاد این کلمه به گوششان نرسیده باشد ولی با این حال همین عنوان با نام دیگری که به آن در عرف “یِر به یِر” گفته می شود بسیار پر کار برد است و افراد استفاده های فراوانی از آن می کنند. که این عمل، در واقع یک عمل حقوقی است و دارای شرایط و احکامی است که قانونگذار آنها را بیان کرده است. موسسه حقوقی حسن بیگدلی در این مقاله سعی دارد تعریف و نحوه استفاده از آن را شرح دهد.

تهاتر به چه معناست؟

در لغت نامه بیان شده است که تهاتربه معنی؛ تبادل کالا، برابر شدن و مساوی شدن ذکر شده است و در واقع منظور از آن هم در عرف به همین صورت است و اگر دو نفر نسبت به هم طلبی داشته باشند این دوطلب به‌صورت مساوی با رعایت شرایطی که ذکر خواهد شد از عهده هم ساقط خواهد شد. و دیگر پس از انجام این عمل دیگر طرفین نسبت به مقدار اندازه تهاتر شده نمی توانند به یکدیگر رجوع بکنند و آن را طلب بکنند.

شرایط تهاتر چیست؟

 همان‌طور که بالا بیان کردیم برای اینکه دو طلب که بین دو شخص است از عهده هم ساقط بشود، لازم است که شرایط وجود داشته باشد و طرفین آنها را رعایت بکنند که این شرایط به قرار ذیل می باشند؛

■ دو شخص در برابر یکدیگر هم طلب کار و هم بدهکار باشند. یعنی به فرض مثال علی ۱۰۰ هزار تومان به حسن بدهکار باشد و حسن هم بعدا وسیله ایی از علی بخرد که ۱۰۰ هزارتومان بدهکار او شود.

■ موضوع دو دین کلی باشد مثل پول و گندم. بنابر این اگر کسی به دیگری یک میلیون بدهکار باشد و در مقابل از او یک تخته فرش طلب کار باشد، نمی‌توان به تهاتـر استناد کرد.

■ موضوع دو دین از یک جنس باشد مثلاً هر دو گندم یا هر دو پول باشد و گرنه تهاتـر انجام نمی‌گیرد. و در مثال بالا هم که مشاهده می شود، در طلب علی و حسن هردو از جنس پول می باشد.

■ زمان تأدیه و پرداخت دو دین یکی باشد، و اگر یکی مدت‌دار باشد، و دیگری بدون مدت نمی‌توان به تهاتـر استناد کرد. یعنی اگر در مثال فوق زمان سررسید علی فردا باشد ولی زمان سر رسید حسن یک ماه دیگر باشد، در اینصورت نمی‌توان به تهاتراستناد کرد.

■ مکان تأدیه دو دین یکی باشد، بنابر این اگر یکی در تهران و دیگری در شمال باشد، نمی‌توان به تهاتراستناد کرد.

تهاتر موسسه حقوقی حسن بیگدلی

انواع تهاتر؟

بر اساس اینکه بر چه اساسی صورت بگیرد، یعنی با اراده طرفین باشد یا بدون اراده آنها و به‌صورت قهری باشد تقسیم بندی  کرده اند و آنها را در سه غالب جای داده اند؛

قهری:

در در این نوع تهاتراراده طرفین برای انجام تهاترموثر نیست و به حکم قانون این کار انجام می‌شود. که این نوع آن حتما باید شرایط ذکر شده در فوق را داشته باشد که قانونگذار نیز آنها را بیان کرده است.

قراردادی:

در این نوع تهاتر با اراده طرفین است که تهاتر صورت می گیرد و طلب هردو طرب ساقط می شود، در واقع طرفین با اراده خود در ریک قراردادی بیان می کنند که طلب میان خودشان با یکدیگر تهاتر می پذیرد. که در این نوع تهاتر می تواند شرایط ذکر شده در فوق برای تهاتر موجود نباشد، یعنی میتواند به فرض مثال جنس تهاتر متفاوت از یکدیگر باشد به طوری که شخص الف به شخص ب مقداری پول بدهکار است ولی شخص ب به شخص الف مقداری برنج که توافق می کنند که این دو بدهی با یکدیگر ساقط شود، که این نوع تهاتر نیز صحیح است.

قضایی:

در واقع در این نوع تهاتر، تهاتر به وسیله دستگاه قضایی و دادگاه صورت می پذیرد و قاضی است که با حکم خود به طرفین ابلاغ تهاتر می کند که طرفین ملزم به انجام آن هستند. که در این تهاتر نیز همانند تهاتر قانونی باید حتما شرایط ذکر شده برای تهاتر موجود باشد و اگر نا قاضی نمی تواند حکم به تهاتر بین طرفین نماید.

فواید و اثرات تهاتر چیست؟

در واقع زمانی که طرفین به تهاترمی‌پردازند از اتلاف وقت خود و طرب مقابل جلوگیری می‌کنند و باعث صرفه جویی در وقت و هزینه خود می‌شوند که این مورد در نوع قراردادی آن بیشتر قابل مشاهده است و نمایانگر است. به فرض مثال اگر طرفین در طلب هایی که یکی از آنها در شیراز است و یکی در تهران به تهاتر روی بیاوند از هزینه های زیادی که برای پرداخت طلب میتوانست به وجود آید جلوگیری کرده‌اند.

اما در رابطه با اثر آن، می‌توان گفت که پس از انجام تهاتر، اگر طلب هر دو به یک میزان باشد یعنی علی به حسن ۵۰۰ هزارتوان بدهکار باشد و حسن هم ۵۰۰ هزارتومان بدهکار باشد به علی، باتهاتر هر دو طلب از بین خواهد رفت ولی اگر حسن ۱ میلیون تومان بدهکار باشد با تهاتر ۵۰۰ هزار تومان بین طرفین ساقط خواهد شد و حسن ۵۰۰ هزار تومان مابقی را باید پرداخت بکند.

شما می توانید برای خواندن مطالب بیشتر در مورد تهاتر ساختمان چیست، تهاتر بانکی چیست و… از  وب‌سایت موسسه حقوقی حسن بیگدلی، وکیل پایه یک دادگستری، دیدن کنید.

Tags: , , ,

Related Posts

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

Fill out this field
Fill out this field
لطفاً یک نشانی ایمیل معتبر بنویسید.
You need to agree with the terms to proceed

فهرست